ĐẠI LỄ OBON (お盆) – KHI MÙA HÈ NHẬT BẢN ĐÓN "SỰ TRỞ VỀ" ẤM ÁP

Nếu như tại Việt Nam, Lễ Vu Lan báo hiếu diễn ra vào tháng 7 âm lịch để tỏ lòng biết ơn tổ tiên, thì tại Nhật Bản, Đại lễ Obon (お盆) vào giữa tháng 8 hằng năm cũng mang ý nghĩa thiêng liêng tương tự. Đây là thời điểm người dân xứ sở hoa anh đào hướng về nguồn cội, tin rằng hương linh ông bà, tổ tiên sẽ trở về ghé thăm gia đình.

Dù mang màu sắc tâm linh trang trọng, các nghi thức trong dịp đại lễ này lại gửi gắm nhiều thông điệp ấm áp và tinh tế.

Các Nghi Thức Đặc Sắc Trong Đại Lễ Obon

Tạo hình Ngựa dưa chuột và Bò cà tím (Shoryoma): Người dân dùng những chiếc que cắm vào quả dưa chuột và cà tím để tạo hình hai linh vật đón tiễn tổ tiên:

Ngựa dưa chuột (Shoryuma): Tượng trưng cho phương tiện di chuyển nhanh chóng, giúp linh hồn tổ tiên sớm trở về đoàn tụ cùng gia đình.

Bò cà tím (Shoryushi): Tượng trưng cho sự thong thả, mang theo các vật phẩm dâng cúng và chở tình cảm của con cháu quay trở về thế giới bên kia.

Ngọn lửa đón - tiễn (Mukae-bi & Okuri-bi): Vào ngày đầu tiên của kỳ lễ, gia chủ sẽ thắp ngọn lửa Mukae-bi trước cửa nhà để chỉ đường cho các hương linh không bị lạc lối. Đến ngày cuối cùng, ngọn lửa Okuri-bi (hoặc nghi thức thả đèn lồng Toro-nagashi trên sông) sẽ được thực hiện để tiễn đưa tổ tiên về lại chốn an yên.

Điệu múa truyền thống Bon Odori: Vào các buổi tối trong lễ Obon, người dân khoác lên mình trang phục Yukata truyền thống, cùng thực hiện điệu múa Bon Odori xung quanh tháp Yagura dưới ánh đèn lồng rực rỡ. Đây là nghi thức mang tính cộng đồng cao, thể hiện niềm vui kết nối giữa người còn sống và người đã khuất.

Giá Trị Nhân Văn Của Kỳ Lễ

Đại lễ Obon không chỉ là không gian tưởng nhớ những người đã khuất, mà còn là dịp quan trọng để những người con xa quê trở về đoàn tụ bên gia đình. Qua những biểu tượng bình dị như chú ngựa dưa chuột hay ánh đèn lồng trôi trên dòng sông, người Nhật đã khéo léo gìn giữ truyền thống đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" và thắt chặt tình cảm gia đình qua nhiều thế hệ.